Ik begrijp het, echt. Dat je gehoord wilt worden. Dat je aandacht wilt vragen voor het onrecht in Gaza, voor het lijden daar, of juist voor de gruweldaden van Hamas op 7 oktober. Verdriet kent vele vormen. Het is geen wedstrijd. Geen weegschaal. Het ene leed is niet meer waard dan het andere.

Als jij je verbonden voelt met de slachtoffers in Israël, als je Joodse voorouders hebt, wie ben ik dan om daar iets van te vinden? En als jouw hart juist huilt om wat er in Gaza gebeurt, of in Oekraïne, Rusland, de deportaties nu in de US, het uitroeien van de Oeigoeren in China of Boko Haram en andere groeperingen in Afrika die daar moorden, dan is dat even legitiem. Verdriet kiest zijn weg.

Maar 4 mei is in Nederland een dag van gezamenlijke stilte. Een traditie van herdenken die ooit begon met het herinneren van onze eigen doden uit de Tweede Wereldoorlog. Onze opa’s en oma’s. De buurvrouw of oom die nooit terugkwam. Degezinnen die werden weggevoerd naar vernietigingskampoen. De mensen in Nederlands-Indië, in de kampen, in het verzet en de burgers. Of zoals voor mij heel dichtbij, de mensen die op de foto op de Kapelweg in Amersfoort werden weggevoerd. Dáár begon het voor ons, voor velen in Nederland. En dat verdriet, die geschiedenis, zit diep in ons. Dat is geen politiek punt, dat is een collectieve wond.

Laat ons op die ene dag, om 20:00 uur, die stilte behouden. Niet omdat ander leed er niet toe doet, maar juist omdat we weten hoe het voelt. Omdat we begrijpen wat verlies is. Omdat we empathie hebben, ook voor jou, ook voor jouw verdriet.

Het is geen hypocrisie als een minister die jij niet mag, op die dag een krans legt. Die twee minutn zijn niet van hem. Ze zijn van ons allemaal. Voor onze doden.

Protest is belangrijk. Spreek. Schreeuw. Kom op voor gerechtigheid, maar even niet op dat moment. Niet op dat plein. Niet tijdens die stilte.

Want daarmee zeg je niet: “mijn doden doen er ook toe”. Je zegt onbedoeld: “jouw doden minder.”